Francuska walka o wpływy: Wizyta Macrona w Damaszku sygnałem nowego rozdania w Syrii
Historyczna wizyta prezydenta Francji Emmanuela Macrona w Damaszku została powszechnie uznana za kamień milowy w polityce międzynarodowej. Macron stał się pierwszym przywódcą państwa członkowskiego Unii Europejskiej, który odwiedził Syrię od czasu obalenia pod koniec 2024 roku wieloletniego dyktatora Baszara al-Asada. Dla kraju podnoszącego się z około 14-letniej wojny domowej, izolacji dyplomatycznej i głębokiej zapaści gospodarczej, symbolika tego spotkania jest oczywista. Wizyta ta stawia jednak kluczowe pytanie: jakie realne korzyści zamierza osiągnąć Paryż poprzez zacieśnienie więzi z nowymi władzami w Damaszku?
Dla wielu ekspertów zdecydowane działania Francji na rzecz odbudowy stosunków dyplomatycznych i wsparcia syryjskiej rekonstrukcji nie są zaskoczeniem. Syryjski dziennikarz i analityk geopolityczny Hussam Hammoud podkreśla, że Paryż od samego początku dążył do objęcia roli lidera w relacjach z nowym rządem. To właśnie Francja jako pierwsze państwo w Europie powitała w maju ubiegłego roku Ahmada Al-Sharaa oraz aktywnie stymulowała zakulisowe rozmowy pokojowe między Syrią a Izraelem.
„Francja próbuje odgrywać główną rolę wewnątrz Unii Europejskiej, a także działać w imieniu całej wspólnoty. Paryż w dużej mierze realizuje strategię Waszyngtonu, wspierając porozumienia pokojowe z Izraelem i zachęcając do inwestycji gospodarczych. Widzimy tu ścisłą koordynację między USA a Francją w celu promowania nowej Syrii i jej nowego kierownictwa”. — Hussam Hammoud
Dyplomatyczny pragmatyzm i ograniczone wpływy
Nie wszyscy analitycy oceniają jednak pozycję Francji w kategoriach absolutnej dominacji. Benjamin Feve, starszy konsultant w Karam Shaar Advisory, uważa, że choć wizyta Macrona ma ogromne znaczenie polityczne, to francuski symbolizm nie przekłada się jeszcze na twarde instrumenty nacisku. W jego ocenie Damaszek posiada obecnie znacznie silniejszych i bardziej wpływowych partnerów na arenie międzynarodowej.
W procesie znoszenia sankcji gospodarczych nałożonych na Syrię kluczową rolę odegrały dotychczas Stany Zjednoczone oraz Arabia Saudyjska, której bliskie relacje z Waszyngtonem nadały dynamikę całemu procesowi jeszcze zanim dołączyły do niego państwa europejskie. Obecna sytuacja diametralnie różni się od tej sprzed kilkunastu lat, gdy prezydent Nicolas Sarkozy osobiście wprowadzał izolowaną Syrię na salony zachodniej dyplomacji. Dzisiejsza Syria jest znacznie silniej zintegrowana ze społecznością międzynarodową, przez co karta francuska ma mniejszą wagę.
Mimo to Francja wykonała ruch wyprzedzający i zabezpieczyła swoje interesy komercyjne w kluczowych sektorach syryjskiej infrastruktury:
Transport morski: Francuski gigant logistyczny CMA CGM, obecny na rynku syryjskim od 15 lat, podpisał w maju 2025 roku długoterminowy, 30-letni kontrakt na zarządzanie i eksploatację strategicznego portu w Latakii.
Sektor energetyczny: Koncern TotalEnergies zawarł list intencyjny z państwową spółką Syrian Petroleum Co. w sprawie poszukiwań złóż gazu i ropy na Morzu Śródziemnym.
Zagospodarowanie próżni w Lewancie
Obecność dyrektora generalnego TotalEnergies, Patricka Pouyanne, w oficjalnej delegacji prezydenckiej jednoznacznie potwierdza wysokie ambicje Paryża. Tuż przed doniesieniami o eksplozjach dwóch ładunków wybuchowych w pobliżu hotelu, w którym nocował Macron, Pouyanne podkreślał w rozmowie z mediami strategiczny potencjał kraju. Wskazał, że nowa Syria może stać się kluczowym korytarzem tranzytowym łączącym Irak z basenem Morza Śródziemnego, oferując rynkom energetycznym bezpieczną alternatywę dla trawionej konfliktami Cieśniny Hormuz.
W ocenie prof. Joshua Landisa, dyrektora Centrum Studiów Bliskowschodnich na Uniwersytecie w Oklahomie, dynamiczna dyplomacja Macrona ma na celu bezpośrednią realizację celów militarnych i gospodarczych Francji w Lewancie. Paryż z premedytacją wykorzystuje unikalne okienko pogodowe, próbując wejść w próżnię geopolityczną powstałą po sukcesywnym wycofywaniu się z terytorium Syrii kontyngentów wojskowych Stanów Zjednoczonych, Rosji oraz Iranu. Wyjazd prezydenta w towarzystwie czołowych menedżerów spółek z indeksu CAC 40 to jasny sygnał, że Francja zamierza zdominować wczesne rundy inwestycyjne i wywalczyć dla siebie lwią część wpływów w nowym porządku bliskowschodnim.
