Strategiczne ryzyko dla wojsk USA w przypadku próby przejęcia irańskiej wyspy Chark
Prezydent Stanów Zjednoczonych Donald Trump w ostatnim czasie znacząco zaostrzył retorykę dotyczącą ewentualnego zajęcia irańskiej wyspy Chark. Zapowiedział przejęcie tego kluczowego terminalu naftowego w bliskiej przyszłości w celu uzyskania całkowitej kontroli nad irańskim rynkiem ropy i gazu. Choć amerykański przywódca regularnie eskaluje groźby w mediach społecznościowych, w wywiadzie dla stacji Fox News przyznał, że operacja lądowa wiąże się z ogromnymi komplikacjami. Trump zaznaczył, że jego preferencją byłoby przejęcie wyspy, aby wygenerować zyski dla USA, jednak wyraził wątpliwość, czy amerykańscy obywatele mają w sobie determinację na kolejny konflikt, dodając, że wolałby uniknąć bezpośredniego wysyłania wojsk lądowych na terytorium wroga.
Wyspa Chark to niewielki, skalisty obszar położony około piętnastu do szesnastu mil morskich od wybrzeża Iranu. Stanowi on absolutne serce tamtejszej gospodarki, ponieważ przez tamtejsze głębokowodne pirsy przechodzi aż 90 procent irańskiego eksportu surowej ropy naftowej, obsługującej największe tankowce świata. Dochody te stanowią główne źródło finansowania Korpusu Strażników Rewolucji Islamskiej (IRGC). Eksperci zauważają jednak, że fizyczne zajęcie wyspy mogłoby nie przynieść natychmiastowego załamania gospodarczego Teheranu, ponieważ z powodu wojny rozpoczętej 28 lutego irański eksport i tak został już drastycznie ograniczony.
Dotychczasowe naloty i ochrona infrastruktury energetycznej
Armia amerykańska przeprowadziła już wcześniej potężną operację militarną wymierzoną w ten rejon. 13 marca USA dokonały – według słów Trumpa – jednego z najpotężniejszych nalotów bombowych w historii Bliskiego Wschodu, uderzając w cele wojskowe na wyspie. Dowództwo Centralne USA (CENTCOM) potwierdziło wówczas zniszczenie ponad dziewięćdziesięciu obiektów militarnych, w tym magazynów min morskich oraz schronów rakietowych.
Co istotne, infrastruktura naftowa została celowo oszczędzona, jak tłumaczono, z powodów humanitarnych oraz chęci uniknięcia długofalowej katastrofy gospodarczej. Donald Trump ostrzegł jednak, że decyzję o zniszczeniu tamtejszych rurociągów może podjąć w ciągu pięciu minut. Według irańskich mediów państwowych, marcowe naloty uszkodziły systemy obrony przeciwlotniczej, bazę marynarki wojennej, wieżę kontroli lotów oraz hangar helikopterów, ale nie zdołały całkowicie sparaliżować logistyki naftowej.
Zagrożenia logistyczne i irańskie przygotowania obronne
Analitycy wojskowi z Fundacji Obrony Demokracji (FDD) ostrzegają, że fizyczna okupacja wyspy Chark stanowiłaby gigantyczne wyzwanie i mogłaby doprowadzić do niekontrolowanego rozszerzenia i wydłużenia wojny, zamiast przynieść decydujące zwycięstwo. Były dowódca CENTCOM-u, Joseph Votel, ocenił, że choć do utrzymania wyspy wystarczyłby garnizon liczący od 800 do 1000 żołnierzy, to wymagaliby oni potężnego, stałego wsparcia logistycznego. Pozostawaliby przy tym skrajnie wystawieni na ataki. Eksperci zwracają również uwagę na zagrożenie ze strony irańskich dronów zwiadowczych, które mogłyby transmitować śmierć amerykańskich żołnierzy w celach propagandowych.
W odpowiedzi na amerykańskie groźby Iran drastycznie wzmocnił obronę wyspy. Władze w Teheranie rozmieściły w regionie dodatkowy personel wojskowy, ręczne wyrzutnie przeciwlotnicze oraz gęste pola minowe – w tym miny przeciwpiechotne i przeciwpancerne w otaczających wyspę wodach. Przewodniczący irańskiego parlamentu, Mohammad Bager Ghalibaf, wydał oficjalne ostrzeżenie, zapowiadając, że irańskie siły zbrojne tylko czekają na ruch przeciwnika i zasypią ogniem każdą próbę amerykańskiego desantu. Dodatkowo Teheran zagroził, że w przypadku inwazji lądowej celem ataków odwetowych stanie się międzynarodowa żegluga na Morzu Czerwonym oraz kluczowa infrastruktura regionalna w państwach arabskich, w tym strategiczne zakłady odsalania wody.
W kontekście tych ogromnych napięć, prezydent Trump opublikował w ostatnim czasie komunikat o odwołaniu kolejnej fali nalotów na Iran, motywując to rzekomym postępem w tajnych negocjacjach dyplomatycznych z Teheranem.
