Pogrzeb Alego Chameneiego: Ciało zabitego przywódcy Iranu spoczęło w sanktuarium w Meszhedzie
Uroczystości pogrzebowe zabitego Najwyższego Przywódcy Iranu, ajatollaha Alego Chameneiego, osiągnęły swój punkt kulminacyjny w czwartek. Ogromne tłumy żałobników wypełniły dziedziniec najważniejszego sanktuarium w kraju w Meszhedzie, gdzie złożono ciało lidera. Wśród zgromadzonych widać było transparenty z radykalnymi hasłami, w tym bezpośrednie groźby odwetu wymierzone w prezydenta USA Donalda Trumpa.
Całotygodniowe uroczystości żałobne dobiegły końca, jednak syn i ogłoszony na początku marca następca zmarłego lidera, Modżtaba Chamenei, wciąż nie pojawił się publicznie. Nowy przywódca został poważnie ranny i okaleczony w tym samym ataku z 28 lutego, w którym zginął jego ojciec. Jego nieobecność potęguje atmosferę niepewności i napięcia panującą w strukturach władzy w Teheranie.
Manifestacja polityczna i religijna w Meszhedzie
Trumna z ciałem Chameneiego była powoli przewożona ciężarówką przez zatłoczone ulice Meszhedu, rodzinnego miasta zmarłego, w kierunku złotej kopuły i minaretów Sanktuarium Imama Rezy. Ze względu na napierający, ubrany na czarno tłum, pojazd nie był w stanie dotrzeć do samego wejścia – ostatecznie trumnę na ostatnim odcinku przetransportowano za pomocą helikoptera. Żałobnicy nieśli irańskie flagi, portrety zmarłego oraz rewolucyjne transparenty.
Wydarzenia te zbiegają się w czasie z ponownym wybuchem wrogich działań wojennych między Iranem a Stanami Zjednoczonymi, do którego doszło w tym tygodniu mimo wcześniejszego rozejmu. Władze w Teheranie wykorzystują masowy udział obywateli w pogrzebie jako dowód na rzekomą stabilność i poparcie społeczne dla państwa teokratycznego, blisko pół wieku po rewolucji islamskiej z 1979 roku.
Trudne dziedzictwo i wewnętrzne kryzysy
Pod fasadą jedności Iran zmaga się jednak z ogromnymi problemami wewnętrznymi. Trwające blisko 37 lat rządy Alego Chameneiego pozostawiły kraj głęboko podzielony. W ostatnich latach w Iranie wielokrotnie wybuchały masowe protesty przeciwko biedzie i brutalnym represjom politycznym, krwawo tłumione przez siły bezpieczeństwa, które zabiły tysiące demonstrantów.
Choć analitycy wskazują, że Iran wyszedł z ostatnich miesięcy wojny z zachowaną kontrolą nad strategiczną cieśniną Ormuz, kraj poniósł gigantyczne straty materialne, które drastycznie pogłębiły kryzys gospodarczy wywołany międzynarodowymi sankcjami. Ali Chamenei, rządzący od 1989 roku, sukcesywnie marginalizował instytucje demokratyczne, konsolidując pełnię władzy politycznej i wojskowej przy ścisłym współudziale Korpusu Strażników Rewolucji Islamskiej (IRGC).
Tajemniczy stan nowego przywódcy
Miejsce pobytu nowego Najwyższego Przywódcy, Modżtaby Chameneiego, pozostaje tajemnicą. Od czasu izraelsko-amerykańskiego nalotu z końca lutego nie wydano żadnego jego zdjęcia, nagrania wideo ani zapisu głosowego, a komunikuje się on wyłącznie poprzez pisemne oświadczenia.
Źródła w Teheranie potwierdzają, że przechodzi on rehabilitację po ciężkich obrażeniach twarzy i kończyn. Państwowe służby bezpieczeństwa celowo ograniczają jego ekspozycję medialną i publiczną w obawie przed kolejnymi precyzyjnymi uderzeniami ze strony USA. Podczas pogrzebu w Meszhedzie zgromadzony tłum głośno skandował hasła wymierzone w Waszyngton oraz Donalda Trumpa, przysięgając krwawą zemstę za śmierć przywódcy.
