Pierwsi aktywiści z Flotylli Gazy dotarli do Turcji po deportacji z Izraela

Władze Izraela poinformowały w czwartek o zakończeniu procedury deportacji wszystkich zagranicznych aktywistów, którzy zostali zatrzymani na morzu podczas próby dopłynięcia z pomocą humanitarną do Strefy Gazy. Pierwsza duża grupa deportowanych dotarła do Stambułu na pokładzie samolotów wyczarterowanych przez turecki rząd. Operacja ta odbyła się w atmosferze głębokiego skandalu dyplomatycznego i międzynarodowego oburzenia, wywołanego brutalnym traktowaniem zatrzymanych przez izraelskie służby bezpieczeństwa.

Kilkuset aktywistów z całego świata zostało osadzonych w izraelskim więzieniu Ketiot na pustyni Negew po tym, jak w poniedziałek ich konwój morski został siłowo przejęty na wodach międzynarodowych przez izraelską marynarkę wojenną. Była to kolejna zorganizowana próba przełamania blokady morskiej palestyńskiej enklawy. Według źródeł w tureckim Ministerstwie Spraw Zagranicznych, z południowego Izraela odprawiono 422 aktywistów (w tym 85 obywateli Turcji), których przetransportowano do Stambułu trzema specjalnymi samolotami. Informację tę potwierdziła koalicja Freedom Flotilla, dodając, że część obcokrajowców odesłano bezpośrednio do ich krajów ojczystych, Egipcjan przekazano na przejściu granicznym w Taba, a Jordańczyków w Akabie. Na lotnisku w Turcji powitały ich tłumy zwolenników z palestyńskimi flagami. Aktywiści po opuszczeniu pokładu relacjonowali, że byli bici, kopani i torturowani przez izraelskich żołnierzy, którzy otwarcie szydzili z zatrzymanych kobiet i mężczyzn.

Skandal medialny z udziałem Itamara Ben Gwira i międzynarodowa reakcja
Bezpośrednim zapalnikiem dla fali globalnego potępienia stało się nagranie wideo opublikowane w mediach społecznościowych przez skrajnie prawicowego ministra bezpieczeństwa narodowego Izraela, Itamara Ben Gwira. Minister zamieścił film z podpisem „Witamy w Izraelu”, na którym widać zatrzymanych aktywistów leżących na ziemi z rękami związanymi na plecach, podczas gdy polityk ostentacyjnie wymachuje nad nimi izraelską flagą i wykrzykuje obraźliwe hasła.

Wystąpienie Ben Gwira wywołało natychmiastowy kryzys dyplomatyczny i zostało ostro skrytykowane nawet wewnątrz izraelskiego rządu przez premiera Binjamina Netanjahu oraz szefa MSZ Gidona Sa’ara, a także przez ambasadora USA w Izraelu Mike’a Huckabee. Reakcja państw zachodnich była natychmiastowa:

Włochy i Hiszpania: Szef włoskiego MSZ Antonio Tajani oraz premier Hiszpanii Pedro Sánchez oficjalnie wezwali Unię Europejską do nałożenia sankcji personalnych na Ben Gwira, nazywając traktowanie więźniów bezprawnym i nieakceptowalnym.

Irlandia: Premier Micheal Martin w oficjalnym liście do władz UE zażądał podjęcia zdecydowanych kroków odwetowych przeciwko Tel Awiwowi, w tym całkowitego zakazu importu towarów z nielegalnych osiedli żydowskich oraz zawieszenia unijno-izraelskiej umowy stowarzyszeniowej.

Wielka Brytania: Londyn w trybie pilnym wezwał najwyższego rangą izraelskiego dyplomatę w Wielkiej Brytanii w celu złożenia oficjalnego protestu przeciwko publikacji prowokacyjnego materiału.

Rzecznik izraelskiego MSZ Oren Marmorstein zignorował te protesty, oświadczając w czwartek wieczorem, że wszyscy zagraniczni prowokatorzy zostali wydaleni z kraju, a Izrael pod żadnym pozorem nie pozwoli na naruszanie legalnej blokady morskiej Gazy.

Zarzuty o stosowanie tortur i brutalność sił bezpieczeństwa
Przedstawiciele organizacji Adalah, która zapewniała pomoc prawną członkom flotylli, poinformowali, że wielu aktywistów stanęło przed izraelskimi sądami bez dostępu do obrońców. Dyrektor prawna organizacji, Suhad Biszara, potwierdziła, że co najmniej dwóch uczestników misji trafiło do szpitali z ranami postrzałowymi od gumowych kul, a kilkunastu innych ma połamane żebra.

Wstrząsające relacje przekazał również włoski dziennikarz Alessandro Mantovani, który został zatrzymany wraz z załogą statków. Zeznał on po powrocie do Włoch, że przed deportacją do Aten spędził wiele godzin w kajdanach i z łańcuchami na nogach, będąc nieustannie bitym i kopanym przez izraelskie służby. Konwój o nazwie Global Sumud Flotilla składał się z około 50 jednostek, które wypłynęły z Turcji w zeszłym tygodniu. Była to odpowiedź na brutalne przejęcie poprzedniej morskiej misji ratunkowej w kwietniu. Strefa Gazy pozostaje pod całkowitą blokadą Izraela od 2007 roku, co po wybuchu wojny w 2023 roku doprowadziło do katastrofalnego braku żywności, leków i krytycznych środków do życia z powodu regularnego wstrzymywania dostaw pomocy przez izraelską armię.