Ministrowie SZ grupy BRICS obradują w Indiach: Wojna w Iranie testem jedności bloku
W czwartek w New Delhi rozpoczęło się dwudniowe spotkanie ministrów spraw zagranicznych państw BRICS. Szczyt odbywa się w cieniu globalnego kryzysu energetycznego wywołanego wojną w Iranie oraz historycznej wizyty prezydenta USA Donalda Trumpa w Chinach. Rozszerzony blok, aspirujący do bycia przeciwwagą dla G7, zmaga się z wewnętrznymi podziałami, które utrudniają wypracowanie wspólnego stanowiska wobec konfliktu na Bliskim Wschodzie.
Główne punkty obrad i stanowisko Indii
Indie, sprawujące obecnie przewodnictwo w grupie, podkreślają rolę BRICS jako stabilizatora w czasach „znacznego płynności w stosunkach międzynarodowych”.
Priorytety gospodarcze: Minister Subrahmanyam Jaishankar zaznaczył, że blok musi pomóc krajom rozwijającym się w walce z wysokimi cenami energii, żywności i nawozów.
Reprezentacja: W spotkaniu biorą udział m.in. Siergiej Ławrow (Rosja) oraz Abbas Araghchi (Iran). Chiny, z powodu szczytu Trump-Xi, reprezentuje ambasador Xu Feihong.
Iran żąda potępienia USA i Izraela
Szef irańskiej dyplomacji, Abbas Araghchi, wykorzystał forum do ostrego ataku na Waszyngton i Tel Awiw:
Apel o działanie: Araghchi wezwał członków BRICS do potępienia „bezprawnej agresji” przeciwko Teheranowi i podjęcia praktycznych kroków w celu powstrzymania działań wojennych.
Koniec bezkarności: Irański minister podkreślił potrzebę walki z „poczuciem wyższości i bezkarności USA”, które jego zdaniem nie ma miejsca w dzisiejszym świecie.
Pęknięcia wewnątrz bloku
Mimo ambicji zwiększenia wpływów na Globalnym Południu, BRICS zmaga się z poważnymi napięciami wewnętrznymi:
Blokada konsensusu: Wiceszef MSZ Iranu, Kazem Gharibabadi, ujawnił, że „jeden kraj członkowski” (prawdopodobnie ZEA, biorąc pod uwagę ich rywalizację z Iranem i niedawne ataki rakietowe na Emiraty) naciskał na umieszczenie w komunikacie końcowym sformułowań potępiających Iran.
Sprzeczne interesy: Rozszerzenie bloku o kraje takie jak Iran, ZEA czy Egipt zwiększyło trudność w prezentowaniu jednolitego stanowiska. Interesy regionalne tych państw są często bezpośrednio sprzeczne, co paraliżuje proces decyzyjny.
Rywalizacja mocarstw: Tradycyjna konkurencja między Indiami a Chinami o wpływy w regionie pozostaje stałym elementem destabilizującym jedność ugrupowania.
Rozszerzony skład BRICS (2026)
Blok, który początkowo tworzyły Brazylia, Rosja, Indie, Chiny i RPA, po fali rozszerzeń w latach 2024–2025 obejmuje obecnie również:
Egipt, Etiopię, Iran, Zjednoczone Emiraty Arabskie (od 2024)
Indonezję (pełne członkostwo od 2025)
Sukces indyjskiej prezydencji zależy od tego, czy Jaishankarowi uda się pogodzić zwaśnionych członków i uniknąć sygnału o głębokim rozłamie, który mógłby podważyć wiarygodność BRICS jako alternatywy dla zachodniego porządku światowego.
