Szefowa unijnej dyplomacji Kallas wzywa USA i Izrael do zakończenia wojny w Iranie
Szefowa polityki zagranicznej Unii Europejskiej, Kaja Kallas, wezwała we wtorek Stany Zjednoczone i Izrael do zakończenia działań wojennych z Iranem. W wywiadzie dla agencji Reuters w Brukseli Kallas poinformowała, że UE prowadzi intensywne konsultacje z rządami państw Bliskiego Wschodu, aby wypracować dyplomatyczne wyjście z trwającego konfliktu.
Kallas zaznaczyła, że drzwi do europejskiego udziału w staraniach o przywrócenie swobody żeglugi w Cieśninie Ormuz nie są zamknięte, jednak jakikolwiek wkład Europy będzie najprawdopodobniej częścią rozwiązania politycznego, a nie militarnego. Wiele państw europejskich odrzuciło wcześniej wezwania prezydenta Donalda Trumpa do udziału w misji zbrojnej w cieśninie, argumentując, że nie chcą narażać swoich sił w wojnie, której nie zaczęły.
Konsultacje z partnerami regionalnymi
Kaja Kallas, była premier Estonii, obecnie sprawująca funkcję Wysokiego Przedstawiciela UE ds. zagranicznych i polityki bezpieczeństwa, podkreśliła, że zakończenie wojny leży w interesie wszystkich stron.
„Problem z wojnami polega na tym, że łatwiej je zacząć niż skończyć, a sytuacja zawsze wymyka się spod kontroli” – oceniła Kallas.
UE prowadzi rozmowy z krajami takimi jak państwa Zatoki Perskiej, Jordania i Egipt, aby przygotować propozycje dla Iranu, Izraela i USA. Celem jest znalezienie formuły, która pozwoliłaby wszystkim stronom wyjść z obecnej sytuacji „z zachowaniem twarzy”. Szefowa dyplomacji nie ujawniła jednak szczegółów tych propozycji.
Model Czarnomorskiego Porozumienia Zbożowego
Wojna ma bezpośredni i dotkliwy wpływ na Europę, głównie poprzez drastyczny wzrost cen energii wywołany blokadą Cieśniny Ormuz. Kallas zaproponowała rozwiązanie wzorowane na wynegocjowanym przez ONZ porozumieniu zbożowym dotyczącym Ukrainy (Black Sea Grain Initiative).
Cel: Umożliwienie eksportu surowców energetycznych i towarów bez narażania statków cywilnych na ataki.
Wsparcie ONZ: Kallas poinformowała, że rozmawiała na ten temat z Sekretarzem Generalnym ONZ António Guterresem, a organizacja już pracuje nad tym modelem.
Klucz do sukcesu: Kluczowym pytaniem pozostaje, czy na takie warunki zgodzą się kraje sąsiednie, a w szczególności Iran.
Kallas przyznała również, że relacje między Europą a USA pod administracją Donalda Trumpa są napięte, głównie ze względu na brak konsultacji przed rozpoczęciem konfliktu. „Wielu Europejczyków próbowało przekonać USA i Izrael, aby nie zaczynały tej wojny” – dodała, podkreślając, że Europa stała się już odporna na nieprzewidywalność obecnej polityki Waszyngtonu.
