Przełom w Brukseli: Węgry wycofują weto, Unia Europejska przyspiesza negocjacje akcesyjne z Ukrainą i Mołdawią
Państwa członkowskie Unii Europejskiej osiągnęły w środę porozumienie w sprawie przejścia Ukrainy i Mołdawii do kolejnego etapu negocjacji członkowskich. Decyzja ta stała się możliwa dzięki oficjalnej deklaracji Budapesztu o rezygnacji z dotychczasowego, wieloletniego weta wobec Kijowa.
„To znaczący kamień milowy na ich drodze do integracji europejskiej oraz silny sygnał jedności i determinacji UE” – ogłosił w mediach społecznościowych Cypr, który obecnie sprawuje rotacyjną prezydencję w Radzie UE.
Unia Europejska formalnie otworzyła negocjacje akcesyjne z Ukrainą już w czerwcu 2024 roku, jednak przez kolejne lata proces ten pozostawał w sferze symbolicznej. Realne otwarcie poszczególnych rozdziałów negocjacyjnych było systematycznie blokowane przez rząd byłego premiera Węgier, Viktora Orbána, który sprzeciwiał się integracji Kijowa ze strukturami unijnymi od momentu rosyjskiej inwazji w 2022 roku.
Nowy premier Węgier i „historyczne porozumienie”
Sytuacja uległa diametralnej zmianie po odsunięciu Viktora Orbána od władzy w kwietniu tego roku. Nowy szef węgierskiego rządu, Péter Magyar, zasygnalizował gotowość do odblokowania unijnej ścieżki Ukrainy pod warunkiem rozwiązania dwustronnych sporów dzielących Budapeszt i Kijów.
Przełom nastąpił w środę rano, kiedy premier Magyar ogłosił zawarcie „historycznego porozumienia” z Ukrainą w sprawie praw węgierskiej mniejszości etnicznej na Zakarpaciu – kwestii, która przez lata była głównym punktem zapalnym w relacjach obu sąsiadów. Kijów zobowiązał się do znowelizowania swojego planu działań na rzecz mniejszości narodowych. W zamian Budapeszt wyraził zgodę na otwarcie pierwszego koszyka tematycznego (tzw. klastra) w unijnych negocjacjach.
Podczas wieczornego spotkania ambasadorów państw UE w Brukseli dyplomaci potwierdzili, że Węgry oficjalnie wycofały sprzeciw. Sukces ten z uznaniem przyjęła unijna komisarz ds. rozszerzenia, Marta Kos.
„Decyzja ta otwiera drogę do postępu na ścieżce akcesyjnej Ukrainy i pozwoli państwom członkowskim na podjęcie prac nad formalnym otwarciem pierwszego klastra negocjacyjnego zarówno z Ukrainą, jak i z Mołdawią” – napisała Kos na platformie X.
Droga do UE potrwa od 10 do 15 lat
Pomimo wycofania weta, premier Péter Magyar wyraźnie podkreślił, że Węgry nie popierają i nie poprą żadnej „szybkiej ścieżki” ani procedury ekspresowej dla członkostwa Ukrainy w UE. Przystąpienie do wspólnoty wymaga wynegocjowania aż 33 rozdziałów tematycznych – od rolnictwa i finansów po praworządność i standardy środowiskowe.
Węgierski premier zapowiedział, że jeśli Ukraina zdoła pomyślnie zamknąć wszystkie rozdziały negocjacyjne – co według szacunków Budapesztu zajmie od 10 do 15 lat – Węgry rozpiszą ogólnokrajowe referendum, w którym obywatele ostatecznie zdecydują, czy wyrażają zgodę na pełne członkostwo Ukrainy w Unii Europejskiej.
